30 ciekawostek z historii Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów

14.08.20
10:54
Udostępnij na:
Facebook
Twitter
Google+

Historia Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów, organizowanych przez Światową Federację Motocyklową (FIM) sięga roku 1977. Pierwszym gospodarzem turnieju finałowego było duńskie Vojens. Zawody te przerwano po trzech seriach z powodu opadów deszczu, a historycznym triumfatorem został zawodnik gospodarzy Alf Busk. Na podium stanęli wówczas jeszcze Brytyjczycy Joe Owen i Les Collins, a Polskę reprezentowali Mariusz Okoniewski i Andrzej Huszcza, kończąc zmagania na 8. i 10. miejscu.

W ciągu pierwszych 12 sezonów (1977-1987), w których wyłaniano młodzieżowego mistrza, zmagania te były rozgrywane jako Indywidualne Mistrzostwa Europy Juniorów, przy czym obsada tylko europejska występowała w dwóch pierwszych finałach. W kolejnych dziewięciu do rywalizacji dołączyli żużlowcy spoza Europy, dlatego gdzieniegdzie rywalizacja ta nazywana jest „otwartymi” Indywidualnymi Mistrzostwami Europy Juniorów. Już w pierwszym sezonie (1980) mistrzem został Amerykanin Ron Preston. Od 1988 zmagania te są już nazywane Indywidualnymi Mistrzostwami Świata Juniorów, a pierwszym gospodarzem była czeska miejscowość Slaný. Rywalizacja młodzieżowców tylko z Europy powróciła do kalendarza w roku 1998 (IMEJ), organizowała ją już jednak Europejska Unia Motocyklowa (UEM), która zmieniła się kilka lat temu w FIM Europe.

Jednodniowe turnieje, wyłaniające najlepszego zawodnika do lat 21 na świecie zakończyły się w sezonie 2009 w chorwackim Goričan. Od sezonu 2010 czempiona poznajemy po cyklu finałów. Najwięcej ich odbyło się w sezonie 2012, gdyż rozegrano ich wówczas aż siedem. Najmniejsza liczba turniejów, w których zawodnicy gromadzili punkty, decydujące o medalach IMŚJ to trzy. Taki stan rzeczy trwał nieprzerwanie przez 10 lat. Pierwszym jednodniowym finałem IMŚJ od sezonu 2009 ma być tegoroczny, zaplanowany w Pardubicach. Dodatkowo rozstawieni zostali w nim zawodnicy z 14 krajów, bez rozgrywania eliminacji. Taki scenariusz ma miejsce pierwszy raz w historii, wszystko to jednak jest związane z pandemią koronawirusa (Covid-19).

Przez wspomnianą sytuację, po raz pierwszy w historii dwa turnieje, decydujące o końcowym podziale krążków IMŚJ odbędą się jeden po drugim w jednym miejscu. Są to oczywiście czeskie Pardubice, gdzie odbył się poprzedni finał, a miało to miejsce 4 października 2019 roku.

Wspomniana wyżej czeska miejscowość, słynąca z żużla, a w szczególności z najstarszego turnieju o Zlatą Přilbę, rozgrywanego od 1929 roku, zapisze się w historii z jeszcze jednego powodu. W mieście tym medale Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów rozdane zostaną po raz czwarty z rzędu. Wcześniej żadna inna lokalizacja, w którymkolwiek kraju nie była gospodarzem turnieju, decydującego o podziale medali nawet dwukrotnie rok po roku.

Dodatkowo Pardubice, wliczając w to obecny, „pandemiczny” sezon będą gospodarzem turnieju z ceremonią medalową aż dziewięciokrotnie. Sześć razy odbyło się tam decydujący finał w latach 2010-2019, dwukrotnie jednodniowy w latach 1993 i 2008 oraz doliczyć do tego należy sezon bieżący.

W ciągu dziesięciu lat, gdy mistrza świat juniorów wyłaniał cykl turniejów, tylko jeden kraj organizował nieprzerwanie finał co roku i była to Polska. Dziewięć turniejów finałowych odbyło się w Pardubicach, a jedynym wyjątkiem był rok 2013. Wówczas jednak rozegrano tam Drużynowe Mistrzostwa Świata Juniorów, wygrane przez Duńczyków.

Turnieje jednodniowe, które odbywały się w latach 1977-2009 rozgrywane były na terytorium 12 krajów, a były to: Dania, Włochy, ZSRR, Niemcy, Czechy (w 1981 Czechosłowacja), Wielka Brytania, Polska, Norwegia, Finlandia, Szwecja, Austria i Chorwacja. Najczęściej miało to miejsce w Czechach, bo aż sześciokrotnie, a najrzadziej – po jednym razie w Norwegii, Finlandii, Szwecji, Austrii i Chorwacji. Gdy zmieniono formułę na cykl finałów na mapie znalazło się łącznie 15 krajów, a do wyżej wymienionych dołączyły Łotwa, Słowenia i Argentyna.

Pomimo nazewnictwa, obowiązującego od roku 1988, tylko dwa turnieje finałowe Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów odbyły się poza Europą. Miało to miejsce we wspomnianej Argentynie i obie imprezy zamykały zmagania w sezonie 2012 w miejscowości Bahía Blanca. Planowano jeszcze powrót do tego kraju rok później, ale ostatecznie wycofano tę lokalizację z kalendarza, po wypadku, któremu uległ na tym obiekcie Słoweniec Matija Duh. Zawodnik rywalizował w otwartych mistrzostwach tego kraju, lecz niestety wskutek obrażeń, które odniósł na torze, zmarł w szpitalu. Trzy turnieje indywidualne dodatkowo odbyły się w ZSRR przed rozpadem tego kraju, a miały one miejsce na terenie dzisiejszej Rosji i Ukrainy – w Leningradzie (obecny Petersburg) w 1979, w Równem w 1986 oraz we Lwowie w 1990 roku.

Krajem z największą różnych miast gospodarzy jest Polska, gdzie finał juniorskiego czempionatu odbywał się na 11 różnych obiektach. Pierwszy z nich rozegrany został w 1987 roku w Zielonej Gorze, a ostatni do tej pory miał miejsce w sezonie 2019 w Lublinie. Dopiero w 2013 roku polski gospodarz się powtórzył, kiedy to odbył się jeden z finałów w Pile (wcześniej w roku 1998).
Wliczając w to sezon 2020 gospodarzem największej ilości finałów są Czesi. W przeciwieństwie do Polski miast gospodarzy w tym kraju jest jednak niewiele – 12 razy są to Pardubice, trzykrotnie rozgrywano finał w Slaným, a jeden odbył się w miejscowości Mšeno, gdzie wprawdzie jest jeszcze stadion żużlowy, lecz nieużywany od sezonu 2016.

Do tej pory tylko dwóch zawodników obroniło tytuł Indywidualnego Mistrza Świata Juniorów. Kolorytu temu dodaje fakt, że zrobili to po sobie – Emil Sajfutdinow wywalczył pierwszy złoty medal w Ostrowie Wielkopolskim w sezonie 2007 i rok później powtórzył ten sukces w Pardubicach. To miejsce było szczęśliwe również dla Darcy’ego Warda, który w sezonie 2010 (pierwszym z cyklem finałów) obronił tam w decydującym turnieju złoto, zdobyte rok wcześniej w Goričan.

Tylko jeden zawodnik w historii Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów zdobył ten tytuł dwukrotnie, ale nie broniąc tytułu. Sztuki tej dokonał Maksym Drabik, triumfując w serii w latach 2017 i 2019. Był on bardzo blisko sukcesu również w sezonie 2018, ostatecznie musiał jednak zadowolić się srebrem, ustępując miejsca Bartoszowi Smektale, z którym przegrał walkę różnicą zaledwie 2 punktów (56 – 54)

W roku 2007 w Ostrowie Wielkopolskim w jednodniowym finale organizatorzy przygotowali dwie wersje programów zawodów. Jedna z nich miała okładkę w kolorze srebrnym, a druga w złotym. Zagorzali kolekcjonerzy przeważnie dokonywali zakupu obydwu z nich.
W klasyfikacji wszech czasów wszystkich medalistów Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów znajduje się dokładnie 100 nazwisk. Aż 27 zawodników zdobyło w historii tej rywalizacji tylko jeden, brązowy krążek.

Rekordzistami pod względem zdobytych z rzędu tytułów Indywidualnych Mistrzów Świata Juniorów są Polacy, którzy czterokrotnie czynili to w latach 2003-2006. Dodatkowo serię trzykrotnych kolejnych triumfów w końcowej klasyfikacji mają na koncie w sezonach 2013-2015 oraz 2017-2019. Ostatnim zwycięzcą spoza Polski jest Max Fricke, który zwyciężył w sezonie 2016.

Dwukrotnie zawodnicy z jednego kraju zajęli wszystkie miejsca na podium. Pod tym względem również prym wiodą reprezentanci Polski, którzy dokonali tego w sezonach 2013 i 2019. W tym pierwszym przypadku medale na szyjach zawiesili Patryk Dudek, Piotr Pawlicki i Kacper Gomólski, a w drugim udało się to Maksymowi Drabikowi, Bartoszowi Smektale i Dominikowi Kuberze.
Indywidualne Mistrzostwo Świata Juniorów do tej pory zdobywali zawodnicy z ośmiu krajów. Nie będzie niespodzianką, że najczęściej dokonywali tego Polacy, czyniąc to aż czternastokrotnie.

Z tak wysoką liczbą złotych krążków Polacy są zatem oczywiście liderami klasyfikacji wszech czasów. Dodatkowo oczywiście zgromadzili na swoim koncie najwięcej medali łącznie – 34. Do wspomnianych 14 złotych dorzucili 13 srebrnych i 7 brązowych. Co ciekawe drugą zdobycz pod względem ilości mają na swoim koncie Brytyjczycy (21 = 5+7+9), ale przez mniejszą liczbę złotych krążków zajmują dopiero 5. miejsce w klasyfikacji.

Na pełnej liście medalowej w całej historii Indywidualnych Mistrzów Świata Juniorów znajduje się 15 krajów, przy czym krążki zdobyte przez reprezentantów Czechosłowacji i Czech są liczone razem (łącznie 7 medali – 2 złote, 4 srebrne i 1 brązowy). Podobnie jest w przypadku ZSRR i Rosji – przed rozpadem tego pierwszego kraju zawodnicy radzieccy zdobyli dwa srebra i złoto, do których później doszły jeszcze tylko 2 złote krążki Emila Sajfutdinowa.

Bardzo często o podziale medali decydowały biegi dodatkowe – w latach 1977-1987 miało to miejsce 7 razy w 11 finałach. W latach od 1988-2003, nieprzerwanie przez 16 lat z rzędu odbywały się wyścigi o ustalenie końcowej kolejności na podium.

Arcyciekawie było w 1999 roku w Vojens – po serii zasadniczej odbył się tam miniturniej o miejsca 3-8, gdyż aż 6 zawodników miało na swoich kontach 10 punktów. Byli to: Australijczyk Nigel Sadler, Duńczyk Hans Niklas Andersen, jego rodak Charlie Gjedde, Rafał Okoniewski, kolejny z Duńczyków Bjarne Pedersen i Scott Nicholls. Zajęli oni w wymienionej kolejności miejsca 3.-8., zatem brązowy medal wywalczył wspomniany Australijczyk.

Jedyny turniej z jednodniowych, w którym po serii zasadniczej odbyły się półfinały i finał miał miejsce w roku 2004 we Wrocławiu. Mistrzem został wówczas Robert Miśkowiak, obok którego na podium stanęli jeszcze Kenneth Bjerre i Matej Žagar. Co ciekawe gdyby zawody odbyły się normalnie i kończyłyby się po 20 biegach, popularny „Misiek” walczyłby o srebro z Lindbäckiem (po 12 punktów), a złoto zainkasowałby Adrian Miedziński (13). Zarówno „Miedziak”, jak i wspomniany Szwed mieli jednak pecha w półfinałach, na których zakończyli zmagania.

Do bardzo nietypowej, aby nie rzec dziwnej i niespotykanej sytuacji doszło w sezonie 2005 w austriackim Wiener Neustadt. Po bardzo obfitych opadach deszczu, postanowiono przerwać zawody po trzech seriach. Ponieważ jednak dwóch zawodników miało po 8 punktów, a kolejnych dwóch po 7, postanowiono rozegrać dwa biegi dodatkowe, które miały decydować o podziale medali. W pierwszym z nich – o brąz – Fredrik Lindgren pokonał Pawła Hliba. Wyścig o złoty medal jednak się nie odbył, ponieważ Czech Tomáš Suchánek nie zgodził się stanąć do rywalizacji z Krzysztofem Kasprzakiem, tłumacząc to niebezpieczną nawierzchnią. Ostatecznie zatem Indywidualne Mistrzostwo Świata Juniorów w sezonie 2005 zdobył Krzysztof Kasprzak, a zawdzięcza to szczęściu przy… rzucie monetą. Suchánkowi los nie sprzyjał, musiał obejść się smakiem i zadowolić srebrnym medalem.

Rok później po raz kolejny wyłoniono mistrza w inny sposób. Tym razem po serii zasadniczej turnieju rozgrywanego we włoskim Terenzano, odbył się wielki finał, wśród najlepszej czwórki zawodów. Triumf w decydującym biegu odniósł Karol Ząbik, a o pechu mógł mówić Fredrik Lindgren. Szwed wygrał rundę zasadniczą, a w finale został wykluczony za upadek. Obok Polaka na podium stanęli wówczas jeszcze Szwed Antonio Lindbäck oraz Niemiec Christian Heffenbrock. W latach 2007-2009 wrócono do starej formuły z serią zasadniczą i ewentualnymi biegami dodatkowymi przy równej ilości punktów na czołowych pozycjach.

W sezonach, w których rozgrywano już cykl turniejów, pięciokrotnie odbył się bieg dodatkowy, który decydował o podziale medali. Miało to miejsce w latach 2010, 2011, 2015, 2016 oraz 2019. Co ciekawe w roku 2010, jedyny raz w historii Indywidualnych Mistrzów Świata Juniorów trzech zawodników w dodatkowym biegu walczyło o końcowy triumf, gromadząc po trzech turniejach po 30 punktów na koncie. Wygrał wówczas Australijczyk Darcy Ward, przed Maciejem Janowskim oraz Łotyszem Maksimem Bogdanowem.

Indywidualnego Mistrza Świata Juniorów po biegach dodatkowych we wcześniejszych latach wyłaniano ośmiokrotnie, jednak miało to miejsce już dosyć dawno, bo w latach 1989-2002. Na uwagę jednak zasługuje fakt, że taki decydujący o złotym medalu wyścig odbywał się w tym okresie aż 5 lat z rzędu, co miało miejsce w sezonach od 1991 do 1995.

Czterech zawodników z tytułem najlepszego zawodnika globu do lat 21 wywalczyło później Indywidualne Mistrzostwo Świata w gronie seniorów, czyli najważniejsze trofeum w jeździe na żużlu. Uczynili to Per Jonsson (IMŚJ w 1985 i IMŚ w 1990), Gary Havelock (IMŚJ w 1987 i IMŚ w 1992), Jason Crump (IMŚJ w 1995 i IMŚ w latach 2004, 2006 oraz 2009) i Bartosz Zmarzlik (IMŚJ w 2015 i IMŚ w 2019).
Zdobywcy tytułu Indywidualnego Mistrza Świata Juniorów byli jeszcze 23 razy medalistami Indywidualnych Mistrzostw Świata. Najstarszym triumfatorem z tego grona był Tommy Knudsen, mistrz z roku 1980, który brąz IMŚ wywalczył rok później. Ostatnim z młodzieżowych czempionów, którzy wywalczyli krążek wśród seniorów jest wspomniany wcześniej Bartosz Zmarzlik. IMŚJ z sezonu 2015, oprócz złota, na szyi zakładał jeszcze brąz IMŚ w sezonie 2016 oraz srebro dwa lata później. Zdecydowanym rekordzistą wśród zdobywców tytułu IMŚJ jest Jason Crump, który bez przerwy 10 lat stawał na podium cyklu Speedway Grand Prix (2001-2010), czyli walczył medal światowego czempionatu. Oprócz 3 tytułów mistrzowskich, pięciokrotnie był on drugi oraz dwukrotnie trzeci.
Jeden z Indywidualnych Mistrzów Świata Juniorów zapisał się niezbyt chlubnymi zgłoskami w historii zmagań o tytuł najlepszego żużlowca na świecie wśród seniorów. Amerykanin Shawn Moran, który był najlepszym młodzieżowcem w czeskim Slaným w roku 1981, stanął na drugim stopniu podium finału Indywidualnych Mistrzostw Świata w angielskim Bradford, który odbył się 9 lat później. Po kilku dniach wynik ten jednak anulowano, a powodem tego było wykrycie u Amerykanina środków dopingujących. Zawodnika zdyskwalifikowano, odebrano mu srebrny medal i podjęto decyzję o nieprzyznawaniu go nikomu.

Na liście medalistów wszech czasów Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów pierwsze miejsce ex aequo zajmują Maksym Drabik i Darcy Ward z dwoma złotymi i jednym srebrnym krążkiem. Trzecim zawodnikiem, który dwukrotnie stawał na najwyższym stopniu podium jest Emil Sajfutdinow. Rosjanin do tego dorobku, który osiągnął w latach 2007-2008, nie dorzucił już jednak żadnego medalu.

U21 News
02.10.20
Lidsey Indywidualnym Mistrzem Świata Juniorów

Jaimon Lidsey został Indywidualnym Mistrzem Świata Juniorów. Australijczyk, w finale pokonał Dominika Kuberę, Olega Michailova oraz Daniela Bewleya.

01.10.20
Lista startowa - Pardubice

 Przed piątkowymi zawodami doszło do kilku zmian na liście startowej FOGO FIM Speedway U21 World Championship. Poniżej prezentujemy oficjalną listę startową jednodniowego finału Indywidualnych Mistrzostw Świata w Pardubicach. 

22.09.20
Miśkowiak wystąpi w Pardubicach

Z powodu urazu odniesionego podczas meczu PGE Ekstraligi, Wiktor Lampart nie wystąpi w finale Fogo FIM Speedway U21 World Championship, który odbędzie się w Pardubiach. Jego miejsce zajmie Jakub Miśkowiak.

18.09.20
Opony Anlas bez homologacji

 FIM zdecydowała o cofnięciu homologacji przyznanej firmie Anlas. Z produktów Turków nie można w tej chwili korzystać w imprezach organizowanych pod egidą światowej federacji - Grand Prix, Speedway of Nations, FOGO FIM Speedway U21 World Championships. Producent musi starać się o nową homologację.

14.08.20
30 ciekawostek z historii Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów

Historia Indywidualnych Mistrzostw Świata Juniorów, organizowanych przez Światową Federację Motocyklową (FIM) sięga roku 1977. Pierwszym gospodarzem turnieju finałowego było duńskie Vojens. Zawody te przerwano po trzech seriach z powodu opadów deszczu, a historycznym triumfatorem został zawodnik gospodarzy Alf Busk. Na podium stanęli wówczas jeszcze Brytyjczycy Joe Owen i Les Collins, a Polskę reprezentowali Mariusz Okoniewski i Andrzej Huszcza, kończąc zmagania na 8. i 10. miejscu.

24.06.20
Jednodniowe mistrzostwa świata

 Pandemia koronawirusa sprawiła, że FIM wraz z promotorem cyklu, firmą One Sport postanowili o rozegraniu jednodniowych zawodów o Indywidualne Mistrzostwo Świata Juniorów na żużlu. Zawody odbędą się zgodnie z terminarzem, przewidzianym pierwotnie dla finałowej rundy, czyli w piątek 2 października w czeskich Pardubicach.

Zdjęcia
03.10.2020
FOGO FIM Speedway U21 World Championship 2020: Pardubice
05.10.2019
FOGO FIM Speedway U21 World Championship Pardubice
16.09.2019
FOGO FIM Speedway U21 World Championship 2019: Güstrow
02.08.2019
FOGO FIM Speedway U-21 World Championship Lublin: Round 1
social media

Organizatorzy

FIM One Sport

Host Cities

Official Broadcaster

Eurosport

Sponsorzy

Partnerzy

Patronat medialny

SF Tygodnik ?u?lowy